Nazwa gatunkowa: Czeremcha zwyczajna - Prunus padus L. [1,2,4,5]

Angielska nazwa: European bird cherry [1]

Inne nazwy:

Rodzina: Różowate - Rosaceae [1,2,5]

Morfologia

Czeremcha zwyczajna Prunus padus

Kwitnąca czeremcha zwyczajna

Wysokość: 3-10 m [4].

Pokrój: zazwyczaj średniej wysokości drzewo z wydłużoną, gęstą koroną [z. 2,5].

Kwiaty: Kwiaty niewielkich rozmiarów, wydzielają przyjemną woń, zebrane są w dość długie, zwisające grona [2,5], grona wyrastają na końcach gałązek z liśćmi [4]. Podczas kwitnienia, które jest bardzo obfite, czeremcha wygląda bardzo dekoracyjnie [3]. Płatki korony są białe, kształtu odwrotnie jajowatego [2]. Kwiaty są samopylne lub zapylane przez owady [4].

Owoce: mały pestkowiec, zaokrąglony, zabarwiony na czarno [2,5]. W smaku owoc czeremchy jest cierpki i lekko kwaskowaty [2].

Łodyga/Pędy/Pień: gałęzie brunatne [2]. Kora barwy czarno-szarej [5]. Obdarta kora wydziela migdałowy zapach [4].

Liście: barwy ciemnozielonej, kształtu jajowatego lub eliptycznego, długości 3-10cm z ostrym szczytem [2,5]. Brzeg blaszki jest ostro piłkowany. Ogonki liściowe posiadają po dwa gruczoły. Przylistki są szydłowate i wcześnie opadają [5]. Roztarte liście posiadają nieprzyjemną, migdałową woń [2,5]

Nasiona: w pestkach

Biologia

Długość życia rośliny: roślina wieloletnia, zimująca w Polsce.

Typ rośliny: wysoki krzew lub drzewo [2,4,5].

Kwitnienie: kwiecień-maj-czerwiec (IV-VI) [4,5].

Rozmnażanie: generatywnie poprzez nasiona.

Ekologia

Pochodzenie:

Zasięg terytorialny: Północna Ameryka [1], Wschodnia Europa, Ural, Kazachstan, Syberia [2]

Siedliska: lasy liściaste (olszowe), lasy i bory mieszane, brzegi zbiorników wodnych i rzek. Czeremchę można spotkać też w obszarach zamieszkanych przez ludzi, a także w ogrodach, parkach [z. 2,5]

W Krakowie czeremchę można spotkać w użytku ekologicznym Dolina Prądnika oraz w Uroczysku Skotniki[3]

Uprawa

Stanowisko: słoneczne, nieznacznie osłonięte

Podłoże: żyzne, wilgotne [2].

Nawadnianie:

Nawożenie:

Zastosowanie

  1. Zielarstwo: roślina lecznicza [2]
  2. Zielarstwo: lecznictwo ludowe [2,5]
  3. Zielarstwo: roślina barwierska [5]
  4. Roślina jadalna: owoce używa się do przyrządzania przetworów (marmolady , soki) [2]
  5. Produkcja alkoholi; z owoców czeremchy można robić likiery, nalewki. Owoce można użyć do poprawienia koloru win (ciemnoczerwona barwa)[5]
  6. Produkcja kosmetyków: kwiatów czeremchy można użyć do produkcji wody kwiatowej - hydrolatu [5]

Zielarstwo:

Surowiec zielarski:

Kwiaty czeremchy Flos Pruni padi [2]

Owoce czeremchy Fructus Pruni padi [2,5], Baccae Pruni padi [5]

Kora czeremchy Cortex Pruni padi [2]

Zbiór surowca zielarskiego:

.

Informacje dotyczące surowca zielarskiego:

We wszystkich częściach czeremchy znajduje się amigdalina, która podczas trawienia rozkłada się do trującego kwasu cyjanowodorowego, który z kolei nazywany jest kwasem pruskim. Najwięcej amgidaliny mają nasiona, natomiast miąższ prawie jej nie zawiera i jest bezpieczny w spożyciu [2].

Skład chemiczny surowca zielarskiego: [z. 2,5]

Kwiaty :

  • flawonoidy (pochodne kwercytyny)
  • garbniki
  • glikozydy cyjanogenne (amigdalina)

Kora :

  • garbniki
  • glikozydy cyjanogenne (amigdalina)

Owoce :

  • glikozydy cyjanogenne (amigdalina, prunazyna)
  • barwniki antocyjanowe
  • kwasy organiczne (jabłkowy, cytrynowy)
  • garbniki
  • cukry

Działanie surowca zielarskiego:

Owoce czeremchy czasami używa się jako substancję o właściwościach moczopędnych, przeciwreumatycznych, przeciwgośćcowych i ściągających przy biegunkach. Leczenie za pomocą owoców stosowane było głównie w lecznictwie ludowym [z. 2,5]. Kwiaty czeremchy posiadają lotne związki o działaniu przeciwdrobnoustrojowym, dlatego stosowane są do kąpieli, które pomagają w leczeniu chorób skóry. Odwary z kory używa się przy grzybicach stóp [2]

Barwierstwo

Z kory czeremchy można otrzymać zielony i brunatnoczerwony barwnik [5]

Zdjęcia:

Czeremcha zwyczajna Prunus padus Czeremcha zwyczajna Prunus padus

Czeremcha zwyczajna

Czeremcha zwyczajna

Czeremcha zwyczajna Prunus padus Czeremcha zwyczajna Prunus padus

Czeremcha zwyczajna

Czeremcha zwyczajna

Czeremcha zwyczajna Prunus padus

Czeremcha zwyczajna

Źródło:
  1. Prunus padus. ITIS. Protokół dostępu: (dostęp )
  2. 2003. Leksykon roślin leczniczych. Świat Książki, Warszawa: 65.
  3. Obserwacje własne: Aleksander Skrzyński
  4. 1962. Przewodnik do oznaczania roślin. PWRiL, Warszawa.
  5. . Przewodnik do oznaczania krajowych roślin zielarskich. PWRiL, Warszawa.

Logo internetowy ogród
Menu :