Nazwa gatunkowa: Czereśnia - Prunus avium L. [1,2,4,5]

Inne nazwy: Trześnia [1,4], Wiśnia czereśnia, Wiśnia ptasia [2,4], Cerasus avium (L.) Moench. [1,2,4,5], Prunus cerasus var. avium L. [5]

Rodzina: Różowate - Rosaceae [1,2,4,5]


Czereśnia kwiaty Prunus avium

Kwiaty czereśni

Morfologia

Wysokość: 3-10 m [1], czasami do 20 m [2], a nawet do 30 m [4].

Pokrój: duże rozłożyste, drzewo [2,4]. Dla typowych ogrodów czereśnia (nie odmiany) jest zbyt dużym drzewem.

Kwiaty: białe, średnicy do 3 cm, rozwijają się w kwiatostanach - baldaszkach. Kwiaty czereśni rozwijają się wraz z liśćmi [2]. Kwiaty wyrastają na szypułkach [4]

Owoce: czerwone lub ciemnoczerwone [2], zaokrąglone, soczyste, bez nalotu woskowego [4]. Odmiany uprawiane w ogrodach mogą mieć różne odcienie owoców np. różowe, żółte, prawie czarne [2]. Owoce czereśni są jadalne, smaczne, słodkie w smaku, mogą mieć goryczkę. Owoce czereśni zawierają po jednej spłaszczonej pestce. Owoce czereśni są bardzo chętnie zjadane przez ptaki [4]

Łodyga/Pień: pędy barwy żółtawej lub szaro-brunatnej [2], grube, z licznymi pędami [4]. Młode gałązki nagie zabarwione w zimie na szaro. Pędy czereśni są bez cierni i zakończone są pąkiem [4]. Pień czereśni zwykle jest prosty. Korowina gładka, zabarwiona na czerwono-brązowo, miejscami połyskująca i złuszczająca się [4]

Liście: zielone, od spodu jaśniejsze, kształtu jajowatego, eliptycznego lub odwrotnie-jajowatego. Liście mają owłosione nerwy. Podstawa liści jest zaokrąglona lub klinowata, natomiast szczyt liści jest zaostrzony. Brzeg blaszki liściowej jest podwójnie piłkowany. Średnia długość liścia wynosi 8-16 cm, szerokość - 8 cm. Ogonek liściowy z 1-2 widocznymi, czerwonymi gruczołkami na wierzchu. Długość ogonka liściowego wynosi przeważnie 2,8 cm [zb. 2, 4]. Liście czereśni opadają na zimę [4]

Nasiona:

Korzenie:


Biologia

Długość życia rośliny: roślina wieloletnia, zimuje na zewnątrz w polskich warunkach klimatycznych [4].

Typ rośliny: drzewo [2,4]

Kwitnienie: kwiecień-maj (IV-V) [1,2,4].

Owocowanie: lipiec-sierpień (VI-VII)[4].

Rozmnażanie: generatywnie poprzez siew nasion, odmiany czereśni rozmnaża się poprzez okulizację lub szczepienie [4].



Ekologia

Pochodzenie:

Zasięg terytorialny: Europa Środkowa i południowo-wschodnia, Kaukaz, Azja Zachodnia. W Polsce czereśnia występuje na Podkarpaciu, oraz w środkowej i zachodniej Polsce [4].

Siedliska: zbocza, doliny rzek, brzegi lasów [4], lasy liściaste w południowych rejonach niżu. Gatunek rzadko spotykany w stanie dzikim [2].


Uprawa

Stanowisko: słoneczne []

Podłoże: ciepłe, przepuszczalne, zasobne w wapń, żyzne, głębokie [4]

Nawadnianie: []

Nawożenie: czereśnie charakteryzują się dość dużą wytrzymałością na suszę[4]

Rozmnażanie: poprzez siew nasion, które należy poddać zabiegowi stratyfikacji przez 150 dni. Przy odmianach można stosować rozmnażanie oparte o okulizację lub szczepienie na podkładkach wiśni ptasiej i antypki[4]

Mrozoodporność: []

Choroby: Brunatna zgnilizna drzew pestkowych (monilioza) spowodowana obecnością grzyba Monilinia laxa. Objawy brunatnej zgnilizny to brunatnienie i zamieranie kwiatów, a także młodych pędów, wyciekanie gumy [4]


Zastosowanie:

  1. Zielarstwo: lecznictwo ludowe [2]
  2. Roślina miododajna [2]
  3. Roślina sadownicza
  4. Przetwory i napoje alkoholowe [2]
  5. Dendrologia; Szkółkarstwo roślin ozdobnych - czereśnia stosowana jest jako podkładka dla odmian owocowych czereśni i wiśni [4]<

Zielarstwo:

Surowiec zielarski:

Owoc czereśni Fructus Cerasi avii [2]

Zbiór surowca zielarskiego:

.

Skład chemiczny surowca zielarskiego: [2]

Owoce:

  • cukry 14%
  • kwasy organiczne 8% (jabłkowy, cytrynowy, salicylowy)
  • garbniki
  • związki mineralne 0,15%
  • witamina A, B1, B2, C, E, P, PP.

Liście czereśni zawierają dużo witaminy C 246 mg% [2]

Działanie surowca zielarskiego:

W medycynie ludowej stosuje się sok i owoce czereśni w leczeniu nieżytu górnych dróg oddechowych. Wyciągi wodne używane są w celu zbicia gorączki i wywołania lekkiego przeczyszczenia organizmu [2].


Kulinaria:

Z owoców czereśni przyrządza się konfitury, dżemy, kisiele, wina owocowe i wódki [2]


Ciekawostki:

Wino uzyskane z owoców czereśni posiada niesamowity aromat i jest bardzo rzadkim wyrobem [3].


Zdjęcia:

Kwiaty czereśni Prunus avium Owoce czereśni Prunus avium fruits

Kwiaty czereśni

Owoce czereśni


Odmiany, gatunki pokrewne i rośliny podobne:

Czereśnia 'Amber Heart' Prunus avium 'Amber Heart' [5]
Czereśnia 'Early Birchenhayes' Prunus avium 'Early Birchenhayes'[5]
Czereśnia 'Bigarreau Gaucher' Prunus avium 'Bigarreau Gaucher'[5]
Czereśnia 'Bigarreau de Schrecken' Prunus avium 'Bigarreau de Schrecken'[5]
Czereśnia 'Black Heart' Prunus avium 'Black Heart'[5]
Czereśnia 'Black Varik' Prunus avium 'Black Varik'[5]
Czereśnia 'Birchenhayes' Prunus avium 'Birchenhayes'[5]
Czereśnia 'Burlat' Prunus avium 'Burlat'
Czereśnia 'Buttnera' Prunus avium 'Buttnera'
Czereśnia 'Buttnera Czerwona' Prunus avium 'Buttnera Czerwona'
Czereśnia 'Bronnerkirsche' Prunus avium 'Bronnerkirsche'[5]
Czereśnia 'Cariad' Prunus avium 'Cariad'[5]
Czereśnia 'Cooper's Black' Prunus avium 'Cooper's Black'[5]
Czereśnia 'Cherokee' Prunus avium 'Cherokee'[5]
Czereśnia 'Dun' Prunus avium 'Dun'[5]
Czereśnia 'Florence' Prunus avium 'Florence' [5]
Czereśnia 'Frogrmore Early' Prunus avium 'Frogrmore Early'[5]
Czereśnia 'Früheste der Mark' Prunus avium 'Früheste der Mark'[5]
Czereśnia 'Governor Wood' Prunus avium 'Governor Wood'[5]
Czereśnia 'Grace Star' Prunus avium 'Grace Star'[5]
Czereśnia 'Grandiflora' Prunus avium 'Grandiflora' [5]
Czereśnia 'Hedelfińska' Prunus avium 'Hedelfińska'
Czereśnia 'Inga' Prunus avium 'Inga' [5]
Czereśnia 'Karesoya' Prunus avium 'Karesoya'
Czereśnia 'Karina' Prunus avium 'Karina'
Czereśnia 'Kassins Frühe Herz' Prunus avium 'Kassins Frühe Herz'[5]
Czereśnia 'Kent Bigarreau' Prunus avium 'Kent Bigarreau' [5]
Czereśnia 'Knauff's Schwarze' Prunus avium 'Knauff's Schwarze'[5]
Czereśnia 'Kordia' Prunus avium 'Kordia'
Czereśnia 'Lapins' Prunus avium 'Lapins'
Czereśnia 'Maraly' Prunus avium 'Maraly'[5]
Czereśnia 'Mariant' Prunus avium 'Mariant'[5]
Czereśnia 'May Duke' Prunus avium 'May Duke'[5]
Czereśnia 'Merton Glory' Prunus avium 'Merton Glory' [5]
Czereśnia 'Merton Heart' Prunus avium 'Merton Heart' [5]
Czereśnia 'Merton Late' Prunus avium 'Merton Late'[5]
Czereśnia 'Mill's Seedling' Prunus avium 'Mill's Seedling'[5]
Czereśnia 'Mizia' Prunus avium 'Mizia'[5]
Czereśnia 'Nabella' Prunus avium 'Nabella'[5]
Czereśnia 'Noir de Guben' Prunus avium 'Noir de Guben' [5]
Czereśnia 'Noir de Meched' Prunus avium 'Noir de Meched' [5]
Czereśnia 'Nutberry Black' Prunus avium 'Nutberry Black' [5]
Czereśnia 'Pendula' Prunus avium 'Pendula'[5]
Czereśnia 'Penny' Prunus avium 'Penny'[5]
Czereśnia 'Petit Noir' Prunus avium 'Petit Noir'[5]
Czereśnia 'Plena' Prunus avium 'Plena' [4,5]- odmiana czereśni o pełnych, białych, zwisających kwiatach. Kwitnienie jest bardzo obfite, wraz z rozwojem liści, zazwyczaj w maju. Bardzo rzadka w Polsce odmiana czeresni [4]
Czereśnia 'Preserving' Prunus avium 'Preserving' [5]
Czereśnia 'Rainer' Prunus avium 'Rainer'
Czereśnia 'Regina' Prunus avium 'Regina'
Czereśnia 'Rita' Prunus avium 'Rita'[5]
Czereśnia 'Rivan' Prunus avium 'Rivan'
Czereśnia 'Ronald's Heart' Prunus avium 'Ronald's Heart' [5]
Czereśnia 'Roundel Heart' Prunus avium 'Roundel Heart'[5]
Czereśnia 'Royal Hazel' Prunus avium 'Royal Hazel' [5]
Czereśnia 'Royal Helen' Prunus avium 'Royal Helen'[5]
Czereśnia 'Sam' Prunus avium 'Sam'
Czereśnia 'Santina' Prunus avium 'Santina'[5]
Czereśnia 'Satin' Prunus avium 'Satin' = 'Sumele'[5]
Czereśnia 'Schauenburger' Prunus avium 'Schauenburger' [5]
Czereśnia 'Schneidera Późna' Prunus avium 'Schneidera Późna'
Czereśnia 'Smoky Dun' Prunus avium 'Smoky Dun'[5]
Czereśnia 'Stella' Prunus avium 'Stella' [5]
Czereśnia 'Stella Compact' Prunus avium 'Stella Compact' [5]
Czereśnia 'Sumele' Prunus avium 'Sumele' [5]
Czereśnia 'Sumesi' Prunus avium 'Sumesi'[5]
Czereśnia 'Summer Sun' Prunus avium 'Summer Sun' [5]
Czereśnia 'Summit' Prunus avium 'Summit'
Czereśnia 'Sumpaka' Prunus avium 'Sumpaka' [5]
Czereśnia 'Sumtare' Prunus avium 'Sumtare'[5]
Czereśnia 'Sunburst' Prunus avium 'Sunburst' [5]
Czereśnia 'Sylvia' Prunus avium 'Sylvia'
Czereśnia 'Techlovan' Prunus avium 'Techlovan' [5]
Czereśnia 'Ulster' Prunus avium 'Ulster'
Czereśnia 'Ursula Rivers' Prunus avium 'Ursula Rivers' [5]
Czereśnia 'Van' Prunus avium 'Van' [5]
Czereśnia 'Vanda' Prunus avium 'Vanda'
Czereśnia 'Vega' Prunus avium 'Vega' [5]
Czereśnia 'Vroege van Werder' Prunus avium 'Vroege van Werder' [5]
Czereśnia 'Waterloo' Prunus avium 'Waterloo'[5]
Czereśnia 'Zweitfrühe' Prunus avium 'Zweitfrühe'[5]
Wiśnia pospolita Prunus cerasus L. - podczas kwitnienia wraz z kwiatami rozwija się także 1-2 liści [2]

Źródło:
  1. Rostafiński J., Seidl O. 1962. Przewodnik do oznaczania roślin. PWRiL, Warszawa.
  2. Mowszowicz J. 1985. Przewodnik do oznaczania krajowych roślin zielarskich. PWRiL, Warszawa.
  3. Spostrzeżenia własne: Aleksander Skrzyński
  4. 1991. Drzewa i krzewy dla terenów zieleni. PWRiL, Warszawa.
  5. Prunus avium. ITIS. Protokół dostępu: (dostęp )
  6. Search result for: Prunus avium. RHS Online. Protokół dostępu: (dostęp )

Logo internetowy ogród

Pozostaw komentarz

Należy wypełnić prosty test (poniżej). Najedź myszką na kwadrat obok napisu 'Nie jestem robotem' i naciśnij lewy przycisk myszy komputerowej. Po przejściu testu można wysłać komentarz. Przepraszamy za utrudnienia

*Komentując wpis, akceptujesz jednocześnie paragraf nr 9 regulaminu wortalu (patrz stopka)

Skomentuj jako pierwszy